Pytanie 1
Skąd się wzięła nazwa?
W nazwie województwa nie ukrywa się nowy wyraz: dolnośląskie to regularna forma od Dolnego Śląska. W polskiej standaryzacji nazwy województw mają postać przymiotnikową i są zapisywane małą literą po słowie „województwo”.[1][4]
Najczęściej przywoływane objaśnienie łączy Śląsk ze Ślęzą lub Ślężą i słowiańskim rdzeniem odnoszonym do wilgoci. Dawne zapisy z grupą sl-/śl- są ważnym argumentem tej interpretacji.[2][3][5]
Najstarsze formy wskazane w źródłach
- ok. 845Sleenzane
zapis nazwy Ślężan; etnonim będący świadectwem podstawy Śląsk[3]
- XII–XIII w.
Stopień pewności
Inne hipotezy
Śląsk od Silingów
Część badaczy wiązała nazwę z germańskim plemieniem Silingów. To hipoteza naukowa, nie pewnik; zapisy typu Silesia i Silensis pochodzą z późniejszych czasów niż formy Slesia i Slezia.[2]
Wyraźnie oddzielamy od ustaleń
Etymologia ludowa
W wykorzystanych źródłach nie odnotowano osobnego ludowego objaśnienia, które trzeba byłoby oddzielić od hipotez badawczych.
Pytanie 2
Czym jest ten obszar i jak ukształtowały się jego granice?
Dolnośląskie jest nazwą województwa, a Dolny Śląsk — nazwą regionu. Te zakresy są powiązane, ale nie są tym samym obiektem.[4][1]
Obecne województwo utworzono 1 stycznia 1999 roku, gdy wcześniejszy podział na 49 województw zastąpił system 16 większych jednostek. Porównanie urzędowych wykazów gmin pokazuje, że jego pierwotny obszar złożono z całości dawnych województw jeleniogórskiego, legnickiego, wałbrzyskiego i wrocławskiego oraz z części województw kaliskiego i leszczyńskiego. Ustawa wytyczyła dokładny zasięg przez imienny wykaz 169 gmin; siedzibę wojewody i sejmiku wyznaczono we Wrocławiu. Późniejsza zmiana granic wymaga rozporządzenia Rady Ministrów po zasięgnięciu opinii zainteresowanych samorządów.[4][6][7][8][9]