Pytanie 1
Skąd się wzięła nazwa?
Najpierw pojawiła się łacińska Polonia Maior, nazwa obszaru wokół Poznania, Gniezna i Kalisza. Dopiero później ziemie krakowską i sandomierską zaczęto określać jako Polonia Minor — Małopolskę.[1]
W źródłach średniowiecznych opozycja maior–minor porządkuje dwa główne zespoły ziem. Nie jest oceną ich polskości i nie daje prostej informacji o dzisiejszej powierzchni.[1][3]
Najstarsze formy wskazane w źródłach
- początek XV w.
Stopień pewności
Inne hipotezy
„Młodsza Polska”
Popularne tłumaczenie pary maior–minor jako „starsza–młodsza” próbuje odtworzyć hierarchię ziem. Słownik historyczno-geograficzny wskazuje jednak, że Polonia Minor oznacza w źródłach Polskę mniejszą, a nie po prostu młodszą.[1]
Wyraźnie oddzielamy od ustaleń
Etymologia ludowa
„Mało polska”
Rozcięcie nazwy na zdanie „mało polska” jest współczesną grą słów. Małopolska jest utrwaloną nazwą regionu utworzoną w parze z Wielkopolską, nie komentarzem o tożsamości mieszkańców.[1]
Pytanie 2
Czym jest ten obszar i jak ukształtowały się jego granice?
Województwo małopolskie obejmuje tylko część historycznej Małopolski. Region historyczny i jednostka administracyjna powinny mieć osobne hasła i osobne mapy.[4][2][1]
Obecne województwo utworzono 1 stycznia 1999 roku, gdy wcześniejszy podział na 49 województw zastąpił system 16 większych jednostek. Porównanie urzędowych wykazów gmin pokazuje, że jego pierwotny obszar złożono z całości dawnych województw krakowskiego i nowosądeckiego oraz z części województw bielskiego, katowickiego, kieleckiego, krośnieńskiego i tarnowskiego. Ustawa wytyczyła dokładny zasięg przez imienny wykaz 182 gmin; siedzibę wojewody i sejmiku wyznaczono w Krakowie. Późniejsza zmiana granic wymaga rozporządzenia Rady Ministrów po zasięgnięciu opinii zainteresowanych samorządów.[4][5][6][7][8]