Nazwa województwa 11 z 16

Skąd się wzięła nazwa „Pomorskie”?

Pomorskie pochodzi od Pomorza. Rdzeń mor- oznacza morze, a przedrostek po- wskazuje położenie przy nim: najprościej jest to więc ziemia nad morzem.[1][2]

Wszystkie nazwy województw

Pytanie 1

Skąd się wzięła nazwa?

Materiał językowy pozwala pewnie rozpoznać przedrostek po- oraz rdzeń mor-. Polskojęzyczna forma Pomorze nie jest poświadczona przed XVI–XVII wiekiem; wcześniejsze formy zlatynizowane potwierdzają podstawę po- i mor-, ale nie rozstrzygają słowiańskiego sufiksu.[1]

Najstarsze formy wskazane w źródłach

  1. 1046
    dux Bomeraniorum

    łaciński zapis tytułu księcia Pomorzan; etnonim, nie polska forma Pomorze[1]

  2. 1133
    Pomerana

    zlatynizowana forma, możliwy żeński przymiotnik pomeranus albo skrót wyrażenia terra Pomerana[1]

  3. 1139/1147
    Pomerania

    zlatynizowany choronim, który nie rozstrzyga postaci słowiańskiego sufiksu[1]

Stopień pewności

Inne hipotezy

Hipoteza alternatywna

Nazwa własna miejscowa czy nazwa nadana przez sąsiadów

W literaturze konkurują hipoteza polskiego egzonimu i rodzimego pomorskiego endonimu. Bandur ocenia, że dane kaszubskie wspierają pochodzenie rodzime; nazwa mogła powstać wśród ludności nadmorskiej albo jej najbliższych sąsiadów z interioru.[1]

Wyraźnie oddzielamy od ustaleń

Etymologia ludowa

W wykorzystanych źródłach nie odnotowano osobnego ludowego objaśnienia, które trzeba byłoby oddzielić od hipotez badawczych.

Pytanie 2

Czym jest ten obszar i jak ukształtowały się jego granice?

Pomorskie nie jest drugim słowem na całe Pomorze. To jedno województwo, a Pomorze jest rozległym regionem historycznym i językowym wykraczającym poza jego granice.[3][1][2]

Obecne województwo utworzono 1 stycznia 1999 roku, gdy wcześniejszy podział na 49 województw zastąpił system 16 większych jednostek. Porównanie urzędowych wykazów gmin pokazuje, że jego pierwotny obszar złożono z całości dawnego województwa gdańskiego oraz z części województw bydgoskiego, elbląskiego i słupskiego. Ustawa wytyczyła dokładny zasięg przez imienny wykaz 123 gmin; siedzibę wojewody i sejmiku wyznaczono w Gdańsku. Późniejsza zmiana granic wymaga rozporządzenia Rady Ministrów po zasięgnięciu opinii zainteresowanych samorządów.[3][4][5][6][7]

Powiązane, ale osobne tematy

Od lektury do wycieczki

Zobacz to w terenie

Miejsca i kierunki związane z tekstem. W katalogu sprawdzisz szczegóły potrzebne do zaplanowania wizyty.