Kapliczki · zamki · miasto
Warmia
Warmia we własnych granicach i opowieściach: przydrożne kapliczki, zamki biskupów i kapituły, nazwa Olsztyna oraz przemiany miasta.
Przejdź do wszystkich lektur
Kapliczka w Runowie, w gminie Lidzbark Warmiński.Fot. Tomasz Przechlewski (t.przechlewski) · CC BY 3.0 · kadr
Zakres kolekcji
Co łączy te lektury
Warmia i Mazury nie są nazwami wymiennymi. Kolekcja zaczyna się od wyjaśnienia różnicy; tekst o zamkach zestawia obiekty po obu stronach historycznych granic.
Proponowany początek
Czytaj w swoim tempie
Wszystkie lektury w kolekcji
Wybierz dział lub wyszukaj temat w tej kolekcji.
7 tekstów
- Krainy i graniceWarmia a Mazury. Dwie historie w jednym krajobrazieOlsztyn, Frombork i Lidzbark Warmiński leżą na Warmii. Szczytno opowiada historię Mazur. Wspólna nazwa województwa łączy te krainy, ale różnice między nimi wynikają przede wszystkim z dawnych granic i dziejów mieszkańców, a nie z obecności jezior.3 min czytania · 4 źródła↗
- Jak czytać krajobrazWarmińskie kapliczki: mała architektura, wiele opowieściKapliczki Warmii są miejscami modlitwy, pamiątkami intencji fundatorów i dawnymi punktami życia wsi. Ceglana wieżyczka, barokowa bryła i figura na kolumnie należą do tej samej opowieści, choć wyglądają zupełnie inaczej.3 min czytania · 3 źródła↗
- Jak czytać krajobrazZamki Warmii i Mazur: biskup, kapituła czy Krzyżacy?Lidzbark Warmiński był rezydencją biskupów, Olsztyn siedzibą administratora dóbr kapituły, a Kętrzyn zamkiem krzyżackich prokuratorów. Podobne ceglane mury należały do różnych instytucji. Ich nazwy pomagają odczytać historyczną geografię regionu.3 min czytania · 4 źródła↗
- Dawniej i dziśOlsztyn: jak czytać zmieniające się Stare MiastoW Olsztynie średniowieczny układ miasta spotyka się z powojenną odbudową i dekoracjami XX wieku. Rzeka, brama i rynek pomagają odnaleźć dawną przestrzeń, ale wygląd każdej fasady wymaga osobnego odczytania.3 min czytania · 3 źródła↗
- Nazwy miejscSkąd nazwa „Warmińsko-mazurskie”?Nazwa łączy Warmię i Mazury — dwa odrębne regiony. Warmia odziedziczyła nazwę po pruskim plemieniu Warmów; przy nazwie Mazury źródła splatają dawne znaczenie związane z mazią oraz historię Mazurów, osadników z Mazowsza i ich potomków.nazwa złożona↗
- Nazwy miejscSkąd nazwa „Warmia”?Warmia odziedziczyła nazwę po pruskim plemieniu Warmów. Dalsze znaczenie nazwy plemiennej jest niepewne, a późniejsza kraina biskupia zajęła obszar odmienny od pierwotnej ziemi Warmów.od mieszkańców↗
- Nazwy miejscSkąd nazwa „Olsztyn”?Olsztyn jest polskim przyswojeniem nazwy Allenstein, łączącej dawną nazwę Łyny z niemieckim członem oznaczającym tu zamek. Nazwa miasta zachowuje więc pamięć o rzece oraz warowni kapituły warmińskiej.nazwa złożona↗